Gezinme menüsünü atla
gesund.bund.de - Sağlığınız için güvenilir bilgiler gesund.bund.de - Sağlığınız için güvenilir bilgiler
  • Deutsch
  • English
  • Türkçe
  • Русский
  • عربي
Sprache Language Dilim Язык اللغة
Arama
  • Görünüm Görünüm
  • İşaret dili İşaret dili
  • İşaretlenen makaleler İşaretlenen makaleler (0)
 
Gezinme menüsünü atla
  • Sağlık hizmetleri

    • Sağlık hizmetleri

    • Sağlık sistemi
    • Sağlık okuryazarlığı
    • Danışma ve yardım
    • Hasta hakları
    • Kendi kendine yardım
    • Sağlık sisteminde yol haritası
    • Hizmetler

    • Sağlık sigortası
    • Sigortalılara sağlanan hizmetler
    • Sosyal yardımlar
    • İlaçlar
    • Önleme ve tarama
    • Genetik tetkikler
    • Klinik dışı yoğun bakım
  • Bakım

    • Konular

    • Bakım hizmeti
    • Bakım hizmetleri ve yardım olanakları
    • Bakımı üstlenen yakınlar
    • Günlük bakım ve ev hayatı
  • Dijital sağlık

    • Sağlık hizmetlerinde dijitalleşme

    • Sağlık verileri
    • Sağlık ve dijitalleşme
    • Teletıp
    • Dijital uygulamalar

    • Elektronik hasta kaydı (ePA)
    • Elektronik belgeler
    • Sağlık uygulamaları
  • Sağlıklı yaşam

    • Sağlıklı kalmak

    • Önleme ve tarama
    • Önleyici davranış
    • Beslenme ve egzersiz
    • Ruh sağlığı ve huzur
    • Kurtarma ve yardım
    • Bağımlılıkla başa çıkmak
    • Çevre ve sağlık
    • Hayat evreleri

    • Sağlıklı büyüme
    • İş yerinde sağlık
    • Gebelik ve doğum
    • Yaşlılıkta sağlık
  • Hastalıklar

    • Konular

    • Solunum yolları
    • Gözler
    • Kan ve lenf sistemi
    • Üreme organları
    • Kulak, burun, boğaz
    • Cilt
    • Kalp ve dolaşım
    • Hormonlar
    • Bağışıklık sistemi
    • Baş ve sinir
    • Ruh sağlığı
    • Kas, kemik ve eklem
    • Böbrek ve boşaltım sistemi
    • Sindirim ve metabolizma
    • Diş ve diş eti
    • Özel konular

    • Alerjiler
    • Enfeksiyonlar ve enfeksiyon hastalıkları
    • Aşı kontrolleri
    • Kanser
    • A'dan Z'ye hastalıklar
  • Hizmet

    • Bilgiler

    • Acil çağrı telefon numaraları
    • ICD ve OPS kodları
    • A'dan Z'ye hastalıklar
    • Sözlük
    • Enfeksiyon radarı
    • Medya kitaplığı
    • Arama hizmetleri

    • Doktor arama
    • Hastane arama
    • Eczane arama
 
  • Görünüm Görünüm
  • İşaret dili İşaret dili
  • İşaretlenen makaleler İşaretlenen makaleler (0)

Sağlık hizmetleri Kanıta dayalı tıp (KDT)

Sesli okuma

Bu işlevler çerez gerektirir. Ayarlar

  • İçerik

  • Bir bakışta
  • Tanım
  • Araştırma
  • Yöntem
  • Pratikteki uygulamalar
  • Ortak karar
  • Diğer bilgiler
  • Kaynaklar

Tıbbi önlemler kanıta dayalı tıp ilkelerini takip eder. Bunlar, hastaların mevcut araştırma sonuçlarına göre tedavi edilmesini sağlamaya yardımcı olur: Uzmanlık bilgilerine ve deneyim zenginliğine ek olarak, doktorlar güncel bilimsel bulguları da dikkate alır.

Bir bakışta

  • Kanıta dayalı tıbbın (KDT) amacı, teşhis ve tedavilerin kalitesini artırmak ve böylece sağlık hizmetlerini daha güvenli ve verimli hale getirmektir.
  • Hastalarına iyi tıbbi bakım sağlamak için doktorlar yalnızca deneyimlerine ve uzmanlıklarına değil, aynı zamanda bilimsel temelli kanıta dayalı tıp önerilerine de güvenirler.
  • Bu esnada hastaların ihtiyaçları da dikkate alınır.
  • Güvenilir ve anlaşılır sağlık bilgileri, etkilenenlerin sağlık sorunları hakkında bilgi edinmelerine ve böylece tedavilerinde söz sahibi olmalarına yardımcı olur.
Laboratuvar çalışanı bir form dolduruyor. Laboratuvar çalışanı bir form dolduruyor.

Kanıta dayalı tıp nedir?

Hasta insanları muayene ve tedavi etmek için genellikle çeşitli yöntemler, ilaçlar ve terapiler mevcuttur. Kanıta dayalı tıbbın amacı, kaliteli ve etkili muayene yöntemleri ve tedavileri bulmaktır.

"Kanıta dayalı", bir testin veya tedavinin seçiminin ve uygulanmasının ve tavsiyelerin kanıtlara dayalı olduğu anlamına gelir. Sağlık alanında, bunlar tıbbi araştırmaların doğrulanabilir sonuçlarıdır. Tıp uzmanlarının uzmanlık bilgilerini ve pratik deneyimlerini tamamlarlar.

Kanıta dayalı tıpta doktorlar genellikle tıbbi yönergeler gibi profesyonelce hazırlanmış bulguları kullanır. Bunlar, belirli hastalık tablolarının incelenmesi ve tedavisine yönelik tavsiyelerdir. Genellikle tıpta uzmanlık dernekleri tarafından, bilimsel bulgular ışığında sistematik olarak geliştirilirler.

Mevcut araştırma durumunun diğer özetleri de (örneğin derlemeler gibi sistematik incelemeler) uzman tıp personelinin işini kolaylaştırır. Çünkü günlük uygulamada veya klinikte ne doktorların ne de terapistlerin tüm bireysel araştırma sonuçlarını gözden geçirmek için yeterli zamanı vardır.

Bunun yerine, toplanan bulguları (örneğin kılavuzlardan) hastalarının bireysel durumuna uygularlar.

Kanıta dayalı tıp, hastaların değerlerini ve isteklerini de dikkate alır: Doktorlar, çeşitli tedavi seçeneklerinin avantajları ve dezavantajları hakkında onları bilgilendirebilir, böylece ortak bir karar verilebilir. 

Kanıta dayalı tıbbın esasları: deneyim, bilimsel bulgular, hasta istekleri

Video Kanıta dayalı tıp nedir?

Aşağıdaki video, kanıta dayalı tıbbın ne olduğunu ve tedavi kararlarının alınmasında nasıl kullanıldığını açıklamaktadır.

Bu ve başka videolar YouTube kanalında da mevcuttur

Şimdi izleyin

Bu sitede yayınlanan veri koruma bildirimleri geçerlidir.

Bilimsel araştırmalar ne diyor?

Tıbbi araştırma, çeşitli bilimsel çalışma biçimlerini kullanır. Bunlar deneylerden gözlemlere ve karşılaştırmalara kadar uzanır. Kanıta dayalı tıp anlamında her çalışma, uygun muayene veya tedavi yöntemleri hakkında sonuç çıkarmaya eşit derecede uygun değildir.

Vaka raporları yalnızca sınırlı bir ölçüde anlamlıdır. Nedeni: Bir veya birkaç kişinin gözlemini göstermeleridir. Bundan, gözlemlenen bir etkinin başka kişilere de aktarılıp aktarılamayacağı sonucuna varılamaz. 

Kesitsel araştırmalarda, belirli bir zaman noktasında insan grupları incelenir. Bunlar ayrıca neden ve etkileri araştırmak için de uygun değildir: Ağustos ayında çok fazla dondurma tüketildiğini ve birçok güneş yanığının meydana geldiğini gözlemleyen bir çalışma, insanların çok fazla dondurma yemesinin nedeninin güneş yanığı olduğunu ya da tam tersini önermez. Bununla birlikte, bir tür anlık görüntü olarak kesit çalışmaları, belirli bir zamanda bir grupta bir hastalığın ne sıklıkta ortaya çıktığını gösterebilir.

Randomize kontrollü araştırmalar (RCT), muayene veya tedavi yöntemlerinin etkisini, faydasını ve güvenliğini göstermek için çok uygundur: Burada, çalışma katılımcıları rastgele (randomize) iki veya daha fazla gruba ayrılır. Bir grup, örneğin yeni bir aktif bileşen içeren baş ağrısı tabletleri gibi, daha uzun bir süre boyunca incelenecek önlemi (müdahale) alır. Başka bir grup kontrol görevi görür ve sahte tedavi (plasebo) alır. Yeni etken maddenin şimdiye kadar kullanılan ilaçlardan daha iyi olup olmadığını öğrenmek istiyorsanız başka bir grup şimdiye kadarki standart tedaviyi alır. Grupların sonuçlarının karşılaştırılması, yeni tedavinin faydasının ne kadar büyük olduğu ve hangi yan etkilerin ne sıklıkta ortaya çıktığı hakkında bilgi verir. Bu tür çalışmalar ilaç ruhsatlandırma prosedürlerinin bir parçasıdır. 

Bu tür birçok araştırma çalışması olduğu ve bunların sayısı hızla arttığı için belirli sorulara ilişkin birden fazla klinik çalışmanın sonuçları özetlenir, örneğin: "Migrene en iyi hangi etken maddeler iyi gelir?" 
Sistematik derlemelerde bilim insanları, bu konudaki münferit çalışmaların sonuçlarını bir araya getirir. Metaanalizlerde, ayrıca ele alınan çalışmanın bulgularından genel bir sonuç hesaplarlar ve sağlam temelli bir ifade elde ederler.

Uzmanlar kanıta dayalı bir tavsiyeye nasıl ulaşır?

Kanıta dayalı tıpta, aşağıdaki adımlar tıbbi bir önlemin lehinde veya aleyhinde karar verilmesine yol açar:

  • İlk olarak, tıbbi soru formüle edilir, örneğin: "X ilacı baş ağrılarını Y ilacından daha mı güçlü rahatlatır?"
  • Ardından, soruyla ilgili uygun klinik çalışmalar için kapsamlı bir araştırma yapılır.
  • Kaynaklar eleştirel olarak değerlendirilir: Temsil edici nitelikteler mi, yani etkilenen hasta grubunu yansıtıyorlar mı? Sonuçlar ne kadar güvenilirdir? Herhangi bir metodolojik kusur var mı? Sonuçlar diğer hasta gruplarına aktarılabilir mi?
  • Ardından elde edilen bilgiler uygulanabilir. Bu süreçte hastanın bireysel durumu da dikkate alınır.
  • Son olarak, işlemin başarısı değerlendirilir ve gerekirse ayarlanır: Klinik uygulamanın kanıta dayalı değerlendirmeleri ve yeni terapötik yaklaşımlar hasta güvenliği için önemli bir temel oluşturur.

Günlük klinik koşullarda kanıta dayalı tıp nasıl kullanılır?

Pratikte, kanıta dayalı tıp, doktorların mevcut araştırmalardan elde edilen bulgularla kendi deneyimlerini tamamlaması anlamına gelir. Bunu yapmak için genellikle tıbbi yönergeleri veya mevcut araştırma durumunun özetleri gibi araçlar kullanırlar. 

Bunları hastalarının durumuyla ilişkilendirirler. Birlikte, hangi seçeneklerin olduğunu ve belirli bir tedavi veya muayenenin hangi avantaj ve dezavantajları sunduğunu netleştirirler.

Tıbbi yönergeler nelerdir?

Kılavuzlar, doktorların ve diğer tıp uzmanlarının belirli tıbbi sorunlar için doğru kararları almalarına yardımcı olur. Belirli bir konuyla ilgili yönerge, bu amaç için özel olarak oluşturulmuş ve bilimsel tıp topluluklarını ve gerekirse diğer uzmanları ve hasta organizasyonlarını içeren bir uzmanlar komitesi tarafından geliştirilmiştir. Panel, bilimsel bulgulara dayanarak, tanımlanmış bir prosedüre göre önerilerde bulunur. Bunlar düzenli olarak güncellenmektedir.

Almanya'da Arbeitsgemeinschaft der Wissenschaftlichen Medizinischen Fachgesellschaften (Bilimsel Tıp Dernekleri Birliği) (AWMF) yönergelerin geliştirilmesini koordine eder. Bunlar aşağıdaki kategorilere ayrılmıştır: 

  • S1 – Bir uzman grubu, belirli bir prosedüre uymaksızın bir uygulama tavsiyesinde bulunur.
  • S2k – Bu amaç için seçilen bir komite, belirli bir prosedüre göre ortak bir tavsiyeye ulaşır ("k", fikir birliği, yani anlaşma anlamına gelir).
  • S2e - Uzman literatürünün sistematik araştırması, seçimi ve değerlendirilmesinden kaynaklanan kanıta dayalı yönerge ("e" kanıt anlamına gelir).
  • S3 - Bu, en yüksek yönerge seviyesidir ve S2k ve S2e yönergelerinin niteliklerini birleştirir.

Kesin konuşmak gerekirse, yalnızca S2e ve S3 kategorileri kanıta dayalıdır ve uzmanlar tarafından sistematik olarak gözden geçirilen bilimsel bilgilere dayanmaktadır.

Önemli bilgi: Hastaların yönergelerdeki önerileri anlayabilmeleri için genellikle onlar için özel olarak hazırlanmış hasta yönergeleri vardır.

Hastalar kanıta dayalı tıptan nasıl yararlanır?

Hastalar kanıta dayalı tıbba dahil edilir: Hangi tedaviyi tercih edeceklerine ve hangisini reddedeceklerine birlikte karar verebilirler. Çünkü herkesin istekleri ve hedefleri aynı değildir.

İyi bilgilendirilmiş olunduğunda böyle bir kararı vermek daha kolaydır. Bu, aşağıdaki gibi sorulara güvenilir yanıtlar vermeyi kapsar:

  • Hangi tedavi seçenekleri var?
  • Benim için en uygun tedavi hangisi?
  • Ne tür riskler var?
  • Bir alternatifim var mı? 

Bilinçli bir karar vermek için doktorların olası tedaviler ve sonuçları hakkında bilgi vermesi önemlidir. Stiftung Unabhängige Patientenberatung Deutschland (UPD, Almanya Bağımsız Hasta Danışmanlığı Vakfı) gibi danışma merkezleri, kendi kendine yardım kuruluşları, sağlık sigortaları ve Instituts für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen'ın (IQWiG, Sağlıkta Kalite ve Verimlilik Enstitüsü) sağlık bilgileri gibi internetteki güvenilir sağlık bilgileri de önemli bilgi kaynaklarıdır. Tüm bu bilgiler, bir hastalıkla daha iyi başa çıkmaya yardımcı olan iyi sağlık okuryazarlığına katkıda bulunur.

Stiftung Unabhängige Patientenberatung Deutschland (UPD, Almanya Bağımsız Hasta Danışmanlığı Vakfı), danışanlara sağlık ve sağlık hukuku konularında danışmanlık sağlar.

Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen (IQWiG, Sağlıkta Kalite ve Verimlilik Enstitüsü), gesundheitsinformation.de adresinde kalitesi denetlenmiş sağlık bilgileri sunmaktadır.

Diğer bilgileri nereden bulabilirim?

Kolay anlaşılır hasta kılavuzları, Arbeitsgemeinschaft der Wissenschaftlichen Medizinischen Fachgesellschaften e.V. (AWMF, Bilimsel Tıbbi Uzmanlık Dernekleri Çalışma Grubu'nun) portalında bulunabilir.

Deutsches Netzwerk Gesundheitskompetenz e.V. (DNGK) (Alman Sağlık Yetkinliği Ağı), internetteki güvenilir sağlık portallarını listeler. 

Deutsches Netzwerk Evidenzbasierte Medizin e.V.'nin (Alman Kanıta Dayalı Tıp Ağı) web sitesi, kanıta dayalı tıp ve prosedür hakkında kapsamlı açıklamalar sunar.

Kanserle ilgili yönergeler ve hasta yönergeleri, AWMF, Deutsche Krebsgesellschaft (Alman Kanser Derneği) ve Deutsche Krebshilfe (Alman Kanser Yardımı) tarafından ortaklaşa desteklenen onkoloji yönergeleri programı web sitesinde de bulunabilir.

Cochrane'in ücretsiz çevrimiçi kursu, kanıta dayalı tıp, klinik çalışmalar ve kanıt sentezleri konularına bir giriş sunmaktadır. Hastaların yanı sıra sağlık mesleği mensupları da dahil sağlık sistemiyle teması olan herkese yöneliktir. 

Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen (Sağlık Hizmetlerinde Kalite ve Verimlilik Enstitüsü) (IQWiG), yaygın hastalıklar, teşhisler ve sağlık sorunları hakkında kanıta dayalı ayrıntılı bilginin yanı sıra kanıta dayalı tıpla ilgili bilgileri https://www.gesundheitsinformation.de/ web sitesinde sunmaktadır.

  • Arbeitsgemeinschaft der Wissenschaftlichen Medizinischen Fachgesellschaften (AWMF). Leitlinien. Aufgerufen am 29.07.2025. 
  • Bundesministerium für Gesundheit. Evidenzbasierte Medizin. Aufgerufen am 29.07.2025.
  • Cochrane. Leitlinien. Aufgerufen am 29.07.2025. 
  • Deutsches Netzwerk Evidenzbasierte Medizin e.V. (EbM-Netzwerk). Methodik. Aufgerufen am 29.07.2025. 
  • Gesundheitsinformation.de. Vorbeugen, untersuchen, behandeln: Was prüft die evidenzbasierte Medizin? Aufgerufen am 29.07.2025. 
  • Gesundheitsinformation.de. Was sind systematische Übersichten und Meta-Analysen? Aufgerufen am 29.07.2025. 
  • Gesundheitsinformation.de. Welche Studienarten gibt es? Aufgerufen am 29.07.2025. 
  • Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen (IQWiG). randomisierte kontrollierte Studie. Aufgerufen am 29.07.2025. 
  • Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen (IQWiG). Evidenzbasierte Medizin: Warum arbeitet des IQWiG danach? Aufgerufen am 29.07.2025. 

Tarih: 18.05.2022

Bu yazıyı faydalı buldunuz mu?
Geri bildiriminiz için çok teşekkür ederiz!
Diğer açıklayıcı notlarınız için çok teşekkür ederiz!
Oyunuz teknik bir hata nedeniyle maalesef iletilemedi.

Kapsamlı bilgi Önerilen yazılar

Bir kadın dizüstü bilgisayarın önünde oturuyor ve elinde bir broşür tutuyor. Bir kadın dizüstü bilgisayarın önünde oturuyor ve elinde bir broşür tutuyor.

Sağlık okuryazarlığını güçlendirmek

Sağlık okuryazarlığı, sağlık bilgilerini edinme, anlama, sınıflandırma ve kullanma yeteneğidir. Bu neden önemlidir ve güvenilir sağlık bilgilerini nerede bulabilirsiniz?

Ayrıntılı bilgi edinin

Büyük bir kitabın üzerinde, bir hakim tokmağı ve mekanik bir tansiyon aleti duruyor. Büyük bir kitabın üzerinde, bir hakim tokmağı ve mekanik bir tansiyon aleti duruyor.

Hasta hakları: Haklarınız

Hastaların kendi haklarını bilmeleri önemlidir. Bu yazıda hasta haklarının neler olduğunu ve doktorların yükümlülüklerini öğreneceksiniz.

Ayrıntılı bilgi edinin

Başa dön
Logo - Bundesministerium für Gesundheit Logo - Bundesministerium für Gesundheit

gesund.bund.de Federal Sağlık Bakanlığı'nın bir hizmetidir.

Yardımcı bağlantılar

  • Konulara genel bakış
  • Kullanıcı için bilgiler
  • Site haritası

Hizmet

  • Danışma ve yardım
  • Sözlük
  • Engelsiz erişim
  • Engel bildirin

Hakkımızda

  • Temas

Önemli acil yardım numaraları

  • Acil yardım 112 112
  • Nöbetçi sağlık hizmeti 116117 116117
  • Diğer acil çağrı numaraları

Sertifikasyonlar

  • afgis-Qualitätslogo mit Ablauf 2027/04: Mit einem Klick auf das Logo öffnet sich ein neues Bildschirmfenster mit Informationen über Bundesministerium für Gesundheit (BMG) und sein/ihr Internet-Angebot: gesund.bund.de/
  • Logo DNGK 2025-2026
  • BIK - BITV-konform (geprüfte Seiten), zum Prüfbericht

© Telif hakkı 2026 Federal Sağlık Bakanlığı Verilerin korunması Künye